ŽENSKI POLNI ORGANI

Polni organi su delovi tela koji učestvuju u razmnožavanju. Postoje unutrašnji i spoljašnji polni organi, i kod muškaraca i kod ženskog pola. Unutrašnji polni organi su unutar karlice i ne vide se. Spoljašnji polni organi su izvan karlice, vidljivi su i nazivaju se genitalije.

SPOLJAŠNJI ŽENSKI POLNI ORGANI

STIDNICA (lat. VULVA) je naziv za spoljašnji deo ženskih polnih organa, a uključuje:

• VENERIN BREŽULJAK (lat. MONS VENERI ili MONS PUBIS) je "jastuče" od masnog tkiva koje se nalazi iznad stidne kosti; od puberteta je prekriven stidnim dlačicama


• VELIKE STIDNE USNE (lat. LABIA MAJORA) su kožni nabori koji su od puberteta prekriveni stidnim dlačicama


• MALE STIDNE USNE (lat. LABIA MINORA) su nabori sluzokože koji se nalaze između velikih usana


• DRAŽICA (lat. CLITORIS) je mali organ veoma bogat krvnim sudovima i nervnim završecima koji ga čine vrlo osetljivim i izvorom ženskog seksualnog uzbuđenja


• ULAZ U VAGINU (lat. INTROITUS VAGINAE)

U području vulve se nalazi i otvor mokraćnog kanala, ali mokraćni kanal ne ulazi u sastav genitalnog trakta žena, kao što je to kod muškaraca.

UNUTRAŠNJI ŽENSKI POLNI ORGANI

Unutrašnji ženski polni organi su:

• rodnica (lat. vagina)
• materica (lat. uterus)
• jajovod (lat. tuba uterina)
• jajnik (lat. ovarium)

RODNICA (lat. VAGINA) je mišićno-sluzokožni kanal koji se pruža od spoljašnjeg ulaza u vaginu do grlića materice. Njenu strukturu čine mišići koji su obloženi vlažnom služokožom. Površina vagine je neravna, sastavljena od brojnih sitnih nabora koji joj omogućavaju da se znatno izduži i proširi. Vrlo je rastegljiva i tokom snošaja se prilagođava dimenzijama muškog polnog organa penisa. Takođe, tokom porođaja se umnogome proširi da bi omogućila prolazak novorođenčeta iz materice prema spoljašnjem svetu. Vagina ima tri funkcije: odvodi menstrualnu krv iz organizma, ima seksualnu funkciju (prima penis za vreme polnog odnosa), deo je porođajnog kanala.

MATERICA (lat. UTERUS) je mišićno-sluzokožni organ kruškastog oblika koji se pruža od vagine do jajovoda. Nalazi se u karlici iznad i iza mokraćne bešike a ispred rektuma (završni deo debelog creva). Njenu strukturu čine vrlo jaki mišići (lat. myometrium) koji se grče tokom porođaja i tako potiskuju dete da izađe napolje. Takođe, grčenje ovih mišića pomaže izbacivanju menstrualne krvi. Sa unutrašnje strane materica je obložena sluzokožom (lat. endometrium) koja se obnavlja tokom svakog menstrualnog ciklusa. Uloga materice je da se u njoj razvija plod iz oplođene jajne ćelije.

JAJOVOD (lat. TUBA UTERINA) je mišićno-sluzokožna cevčica dužine 12-13 cm, koja se pruža od materice do jajnika gde se završava lepezastim proširenjem. Ima ih dva (desni i levi), sa svake strane materice po jedan. Njihova uloga je da sprovode jajnu ćeliju od jajnika do materice, ali i da prime spermatozoide na njihovom putu od materice ka jajnicima. U jajovodu se dešava oplođenje zrele jajne ćelije.

JAJNIK (lat. OVARIUM) je ženska polna žlezda bademastog oblika koja se nalazi na kraju jajovoda, ima ih dva (desni i levi), na kraju svakog jajovoda je po jedan jajnik. Oni proizvode ženske polne hormone estrogen i progesteron. Takođe, njihova uloga je i da stvaraju jajne ćelije.


_________________
NAPOMENA: razlikovati uretru (lat. urethra) od uretera (lat. ureter).


Ureter tj. mokraćovod (lat. ureter) je cev koja se pruža od bubrega do mokraćne bešike prenoseći mokraću. Ima ih dva, od svakog bubrega počinje po jedan ureter, svaki se uliva bočno u mokraćnu bešiku.

Uretra tj. mokraćni kanal (lat. urethra) kod muškaraca je cev duga oko 20 cm koja se pruža od mokraćne bešike do otvora na glansu penisa i izbacije mokraću i spermu. Uretra kod žena je cev duga oko 5 cm koja se pruža od mokraćne bešike do otvora u vulvi između klitorisa i ulaza u vaginu; služi samo za izbacivanje urina. Zato što je kratka, uretra kod žena vrlo lako prenosi infekciju sa vulve na mokraćnu bešiku, pa ženski pol mnogo češće boluje od upala mokraćnih puteva.